EKIMENAK

Etxebizitzaren aldeko Ekintza Egun Globalak Donostian: turistifikazioa eta etxebizitza-larrialdia

Donostiako turismoaren desazkundearen aldeko plataformak, Bizilagunekin-ek, 2026ko martxoaren 23tik 29ra egingo diren Etxebizitzaren aldeko Ekintza Egun Globaletan parte hartuko duela iragarri du. Ekintza koordinatu hauek etxebizitza-justizia aldarrikatzen dute planeta bizigarri batean, korporazioek bultzatutako kaleratzeei aurre egiten diete, etxebizitza giza eskubide gisa defendatzen dute eta klima-justizia eskatzen dute.

Etxebizitzaren krisi globala larriagotzen ari da, gutxi batzuen irabaziak handitzen diren bitartean. Milioika pertsona etxe bat aurkitu eta mantentzeko borrokan ari dira. Etxebizitzaren aldeko Ekintza Egunetan, mundu osoko aliatuekin batera mobilizatuko gara aldaketa sakonak eskatzeko. Gure hirian, kaleratzeak eta bizilagunen kanporatzea oraintxe bertan gertatzen ari dira, eta hau da ahotsa altxatzeko unea.

Etxebizitza-justiziaren aldeko borroka globala

Iaz, mundu osoko 60 hiritan baino gehiagotan egin ziren ekintzak. 2026an, martxoaren 23tik 29ra, berriz elkartuko gara etxebizitza- eta klima-krisiaren eragile sistemikoei aurre egiteko. Martxak egingo ditugu, antolatuko gara, okupazioak egingo ditugu, grebak, protestak eta komunitate-erresistentziak eraikiko ditugu, giza bizitzaren gainetik irabazia lehenesten duten politiken aurrean.

Mundu osoan, etxebizitzaren krisia alokairuen igoerak, espekulazioak, kaleratzeek, lur eta baliabideen ustiapenak eta aktibisten aurkako errepresioak elikatzen dute. Milioika pertsonak etxebizitza desegoki, eskuragaitz edo ez-seguruak dituzte, bitartean jabe korporatibo handiak eta higiezinen merkatu finantzarioak kontrolik gabe hazten ari dira.

2026ko Etxebizitzaren aldeko Ekintza Egunetan, tokiko eta nazioarteko mugimenduak mobilizatuko dira kaleratzeen, aktibisten aurkako errepresioaren, turistifikazioaren eta espekulazioaren bidez gure hiriak saltzearen, gure lurren espoliazioaren, bizi-kostuaren igoeraren, haien gerra-hegazkinen eta gure planetaren suntsiketaren aurka. Pertsona guztientzako bizitza duina erdigunean jarriko duen mundu baten aldeko ikuspegia sustatzen dugu.

Donostian

2015etik 2025era:

  • Hiriko gaualdi turistikoak 1.167.549tik 2.122.612ra igo dira (+%81,80).
  • Eskaintzen diren ostatu-plazak 9.060tik 19.828ra igo dira (+%118,9).
  • Hoteleko gau bateko batez besteko prezioa 112,9 €tik 168,62 €ra igo da (+%49,4).

Eta, aldi berean:

  • Etxebizitzaren batez besteko alokairua 11,9 €/m²/hilabetetik 18,7 €/m²/hilabetera igo da (+%57).
  • Etxebizitza erosteko batez besteko prezioa 3.682 €/m²-tik 6.450 €/m²-ra igo da (+%75).

Turistifikazioak hiria elitizatzen ari da eta bertako biztanleak kanporatzen ditu gutxi batzuen negozioaren mesedetan. Premiazkoa da turismoaren desazkundearen alde egitea.

Bizilagunekin-ek gai honi buruzko informazioa banatuko du Boulevardean martxoaren 27an, ostiralez, 17:30etik aurrera, eta, gainera, astearen barruan hainbat ekintza sorpresa egingo ditu.

bizilagunekin.eus

Housing Action Days 2026

#had2026 #GlobalHousingActionDays #HomesNotProfit #ClimateJusticeIsHousingJustice

Donostiaren eredu parte-hartzaileari eta aurrekontuparte-hartzaileei buruzko kezkak

Behean atxikitako elkarteok gure kezka publikoki adierazi nahi dugu partaidetzazko udal aurrekontuen eta hiriaren eredu parte-hartzailearen egungo funtzionamenduaz. Testu hau mezu partekatu bat izateko asmoz sortu da, ondoren jasotzen diren hausnarketekin identifikatuta sentitzen diren elkarteen atxikimendurako irekia.

Partaidetzazko aurrekontuak mekanismo bat dira zeinaren bidez udalak aurrekontuaren zati bat bideratzen duen herritarrek proposatzen dituzten proiektuetarako. Bi urtean behin udalak proposamenen fase bat irekitzen du, eta edozein norbanakok edo elkartek proposa ditzake proiektuak, beti ere udalak ezarritako baldintzen arabera. Zehazki, 2025eko azken edizioan, hauek ziren bete beharreko baldintzak:

  • Proposamena udal-eskumenekoa izatea.
  • Udal-politika orokorrarekin kontraesanean ez egotea eta interes orokorrekotzat jotzea.
  • Proiektu bat izatea, inbertsioa eskatzen duena eta dagokion urtean egikaritu daitekeena, aurrekontuak arriskuan jarri gabe.
  • Bideragarritasun-azterketa gainditzea.
  • Inbertsioa izatea ezarrita dagoen gehienekoa (400.000 euro) edo txikiagoa.
  • Aurreko prozesu parte-hartzaile baten emaitza ez baliogabetzea edo onartutako udal-plan baten aurka ez joatea, eta balio demokratikoen eta giza eskubideen aurka ez egitea.
  • Ez dira onartuko diru-laguntza jaso dezaketen proiektuak, azterlanen idazketak, proiektuen idazketak eta espazio publikoen egiturazko estalkiak.

Elkarte askok hartu dugu parte etengabe ekimen honetan, bai proiektuak proposatuz, bai hirian hobekuntzak sustatzeko onuragarrienak iruditzen zaizkigun proposamenak aktiboki babestuz. Prozesu horri esker, herritarrentzat eragin positiboa izan duten hainbat jarduera jarri ahal izan dira martxan. Hala ere, prozesu horietan hainbat aldiz parte hartu ondoren, uste dugu indarrean dagoen ereduak gabezia eta ondorio gaizto handiak dituela, eta zuekin partekatu nahi ditugu:

  1. Lehenik eta behin, ikusten dugu onartutako kontu-sailen zati handi bat mantentze-lanak egiteko erabiltzen dela, bai bidegorriak mantentzeko, bai hiri-azpiegituren oinarrizko beste behar batzuetarako, hala nola espaloiak konpontzeko, argiteria publikoa konpontzeko, zoladura hobetzeko, berdeguneak mantentzeko, paperontziak berritzeko eta hiri-altzariak egokitzeko. Uste dugu hori ez dela egokia, funtsezko zerbitzuak mantentzea udalaren ardura zuzena delako eta aurrekontu arrunten bidez sistematikoki heldu beharko litzaiokeelako. Erantzukizun horiek aurrekontu parte-hartzaileetara eramateak, prozesu horien zentzua desitxuratzeaz gain, hiri-mantentzearen kudeaketa eskasa iraunarazten laguntzen du.
  2. Nahiz eta prozesuak proiektuak onartzeko edo ukatzeko irizpide definituak izan, praktikan erabaki asko arbitrarioak eta bidegabeak dira, interpretazio subjektiboetan eta argudio pobreetan oinarrituta baztertzen baitira proiektuak. Deigarria da ia 1000 proiektuetatik 123 bakarrik igaro direla bozkatzeko fasera. Eta, gainera, baheketa-prozesuak ez du aurreikusten herritarrek alegazioak egiteko aukerarik. Beraz, oso egoera arbitrarioak ematen dira, objekziorako aukerarik gabe. Besteak beste, honako hau ikusi dugu:
    • Proposamen batzuk atzera bota dituzte, ustez aurrekontu-muga gainditu dutelako, nahiz eta eskala itxirik ez izan eta ezarritako mugen barruan modu apalagoan gauzatu ahal izan. (Adibidez, 27. poligonora bidegorria egiteko proposamena ez da ontzat eman arrazoi horregatik, nahiz eta proposamenak bidegorria partzialki egiteko aukera ematen duen edo material xumeagoak erabiliz aurrekontua agortu arte)
    • Aurreko edizioetan iragazkia gainditu zuten beste batzuk baztertu egin dira aurten, nahiz eta arau berdinei eutsi. (Adibidea: 2021. urtean U motako aparkaleku alderantzikatuen proposamena aurrera atera zen, baina aurtengo edizioan atzera egin da, jada Udalak ematen duen zerbitzu baten eremuari dagokiola argudiatuz)
    • Proiektu asko atzera bota dira “azterketa sakona behar dutela” argudiatuz, modu diskrezionalean erabilia. (Adibidea: “Blas de Otero plazako saskibaloi saskien” proposamena). Oso zaila da ulertzea horrenbeste “analisi sakon” egin behar izatea kantxa batzuk jartzeko, lehendik ere kantxa batzuk zeuden lekuan, obrengatik aldi baterako kendu zirenak, eta haiek instalatzeko espazio zabala egonda. Badirudi “analisi sakonaren” aitzakia erabiltzen ari direla udalean gustuko ez diren proposamenak kentzeko. Horrelako adibideak asko dira.Bozketa fasera pasatzen ez diren proposamenen zerrenda osoa
  3. Bidegorri sarearen garapena eta auzoetako oinarrizko behar asko ia modu esklusiboan doaz aurrera partaidetzazko aurrekontuei esker. Izan ere, azken urteetan bidegorrietan egindako hobekuntza ia guztien jatorria mekanismo hori da. Gure ustez, bizikleta bidezko mugikortasuna eremu nahiko estrategikoa da, iraunkortasunean, osasun publikoan eta bide-segurtasunean duen eraginagatik. Horregatik, Udalak horren aldeko apustu irmoa eta egonkorra egin behar du aurrekontu arrunten bidez. Konparazio gisa, Udalak urtero 1.000.000 eta 1.500.000 euro artean bideratzen ditu errepideen mantentze-lanetarako; bidegorrien kasuan, berriz, partaidetzazko aurrekontuen bidez proposamenek aurrera egitea lortzen dutenean soilik mantentzen dira. Logika hori ez da soilik bizikleta bidezko mugikortasunera mugatzen; instituzioek modu estrukturalean landu beharko lituzketen beste esparru estrategiko batzuetan ere erreproduzitzen da. Adibide gisa, hainbat elkartek aurkeztutako proposamen ugarik oinarrizko gaiak izan dituzte ardatz, hala nola paperontziak instalatzea, inguruko argiztapena hobetzea (oinezkoen pasabideetan gauez segurtasuna bermatzeko) edo gutxieneko komun publikoen zerbitzua gaitzea, oinarrizko behar horiek erakundeek aintzat hartu eta egitura bidez bete beharko lituzketenean.
    • Beste alderdi bereziki kezkagarri bat da prozesuak ez duela aurreikusten eztabaidarako benetazko espaziorik, ez hausnarketarako ez eta erabakiak kolektiboki lehenesteko. Proposamenak zuzenean bozkatzen dira, oso epe laburretan eta hedapen publiko mugatuarekin. Horrek zaildu egiten du eztabaida informatua egitea, eta nabarmen murrizten du herritarren parte-hartze zabal eta kontzientea.
  4. Baliabideen banaketa ez dator bat ekitate-irizpideekin, proposamen bakoitzak lortutako botoen bolumenean oinarritzen baita ia esklusiboki. Ikuspegi horrek mesede egiten die, modu sistemikoan, biztanleria handiagoa edo mobilizatzeko gaitasun handiagoa duten auzoei, kontuan hartu gabe oinarrizko beste faktore batzuk, hala nola jasotako inbertsio historikoa, auzo bakoitzaren behar espezifikoak, dauden desberdintasunak edo oinarrizko azpiegituren falta. Ondorioz, egungo ereduak lurraldeen arteko desorekak birsortzeko joera du, zuzendu beharrean, eta edozein politika publiko gidatu beharko luketen justizia sozialaren printzipioetatik aldentzen da. Adibidez, biztanle gutxien dituzten auzoek, Martutenek kasu (2.700 biztanle), desabantaila nabarmena dute beren proiektuak aurrera ateratzeko orduan, Amara bezalako auzo jendetsuagoen (30.192 biztanle) aurrean. Proposamen batek eska ditzakeen 500 botoak lortzeko, Martutenek bizilagunen %18,5 mobilizatu behar du, gutxi gorabehera; Amaran, berriz, nahikoa da herritarren %1,6 inplikatzea. Kontuan hartzen bada, gainera, biztanle gehien dituzten auzoek jaso dutela inbertsio historiko handiena, dinamika horrek, lurraldeen arteko desorekak mantendu ez ezik, sakondu ere egiten ditu.
  5. Prozesuaren egungo funtzionamenduak, elkarteak eta auzoak beren artean baliabide mugatuen alde lehiatzera bultzatzen ditu, desiragarriena litzatekeelarik udalak hiriko kolektiboen arteko lankidetza eta elkarlana bultzatzea. 
  6. Azkenik, ezin aipatu gabe utzi onartutako proiektu askok atzerapen nabarmenak izaten dituztela egiteko orduan, eta, gainera, urte batzuk itxaron behar izaten direla haiek gauzatzeko.

Gogoeta horietako askorekin bat egiten dute hiriko elkarte eta kolektibo ugarik, eta horietako batzuek erabaki dute prozesu horretan aktiboki ez parte hartzea, hain zuzen ere egungo ereduarekin ez daudelako ados.

Arrazoi horiengatik, idatzi honi atxikitako elkarteetatik zera eskatzen dugu:

  1. Lehenik eta behin, aurrekontu parte-hartzaileak ez daitezela izan saski-naski bat zeinetan udalak berezko ardurak delegatzen dituen, hala nola oinarrizko zerbitzuak mantentzea edo bizikletan mugitzeko sarearen egiturazko garapena. Partaidetzazko aurrekontuak hiriari balio erantsia emango dioten proiektu puntualak bultzatzeko erabili beharko lirateke; oinarrizko beharrei, berriz, beste mekanismo batzuen bidez eta udal-plangintza egonkor baten bidez erantzun behar zaie.
  2. Bigarrenik, egungo parte-hartze eredua birpentsatzea ezinbestekotzat jotzen dugu. Herritarren parte-hartzea ezin da mugatu boto puntual bat ematera; hiriaren eraikuntza kolektiborako prozesu erreal baterantz eboluzionatu behar du. Ildo horretan, beste udalerri batzuetako esperientzietan inspiratzera eta parte-hartze eredu eraginkorragoetan eta kalitate handiagokoetan sakontzen duten azterketa eta analisietan oinarritzera gonbidatzen dugu udala.

Jakinarazpen honekin bat egin dute elkarte eta talde hauek:

  • Kalapie Hiriko Txirrindularien Elkartea 
  • Egia Bizirik Auzo Elkartea
  • Sarroeta Auzo Elkartea 
  • Morlanstarrak Auzo Elkartea
  • Parte Zaharrean Bizi
  • BiziLagunEkin plataforma
  • BIDEAK Bidebietako Auzo Elkartea
  • Altza XXI Herri Ekimena
  • Elkartasuna Altza Auzo Elkartea
  • Uliako Lore Baratza
  • Herripe Auzo Elkartea
  • Politki Elkartea
  • IZBE Auzo Elkartea
  • Amara Berri Auzo Elkartea ABAE
  • Plazandreok Emakumeen Elkartea
  • Lantxabe Aieteko Auzo Elkartea

Bizilagunekin plataformak aire-trafikoak Donostiaren turistifikazioan jokatzen duen papera salatuz ospatuko ditu inauteriak

Otsailaren 13 ostiralean Amara Berriko Ilunki Elkartea “San Sebastian Green Premium Experience International Airport” bihurtuko da. Arratsaldeko 18etatik aurrera mozorro festa hasiko da; Asier Ibarguren eta Aitor Etxebarriazarraga bertsolariak entzuteko aukera izango da; jan-edanak eskainiko dira eta DJen musikak girotuko du gunea.

Donostiatik 100 kilometroko distantzian 5 aireportu izatea (Hondarribia, Miarritze, Noain, Loiu eta Foronda), horretara bideratzen diren azpiegitura publikoak eta hegazkin konpainiek jasotzen dituzten abantaila eta diru-laguntzak gure lurraldean turistifikazioaren alde egiten den apustuaren seinale dira. Dagoen garraiobiderik kutsatzaileena izan arren, klima larrialdi betean, turismo industriaren interesen menpeko hedabideek eta erakunde publikoek ospatu egiten dute hegaldi kopurua eta hegazkinezko bidaiari kopurua haztea. Gainera, Hondarribiako aireportuaren kasuan, Donostiaren elitizazioan jokatzen duen papera azpimarratu behar da: jet pribatuen bidez, luxuzko turismoaren sartu-irtenerako funtsezko plataforma bihurtu da.

Beste urte batez, umore giroa baliatu nahi du Bizilagunekin plataformak egoera kezkagarri hau azaleratzeko. Desazkunde turistikoaren norabidean aire-trafikoa murrizteko eta gaur egun egiten diren sustapen politikak eteteko neurriak ezartzea beharrezkoa delako.

Donostiako bizilagunei dei egiten diegu inauteri festan parte hartzera, mozorrotuta etortzera eta desazkunde turistikoaren aldeko borrokara batzera.

2025eko estatistika ofizialek erakusten dute Donostiako turismoak elitizazio prozesua bizi duela

Urtero bezala, urtarrilean EUSTATek argitaratu ditu turismoaren inguruko aurreko urteko datuak. Estatistika ofizialak ezagutarazi bezain laster, zenbait hedabidek hauen interpretazioa titularretara eraman dute; turismoak lehen aldiz beheranzko joera erakutsi duela nabarmendu dute.

Donostiaren turistifikazioarekin kritikoak garen herritarroi aski ezaguna zaigu hedabide hauek jokatzen duten papera. Herritarron bizi baldintzak kaltetuz aberasten ari direnen mesedetan lan egiten dute. Hazkundea ospatzen dute, diskurtso ofizialen bozgorailua dira, herritarron ezinegonaren irudia lausotu nahi dute eta kritika orori hitza eta oihartzuna ukatzen diote. Dagoeneko turismoaren hazkundea beti ona dela esanez  donostiarroi ziria sartzerik ez daukatenez, beste norabide bat hartu dute. Turismoak beheranzko joera hartu duela nabarmenduz, bi estrategia elikatzen dira. Batetik, turistifikazioaren konpontzekotan dagoela iradoki nahi da. Bestetik, industria turistikoa sustatzeko neurriak behar direla. 

Bizilagunekin plataformatik, datu hauetako beste zenbait seinaletan jarri nahi genuke arreta, eta izenburu alternatibo batzuk proposatu 2025eko Donostiako turismo datuak deskribatzeko:

  • Espainiar Estatutik kanpoko atzerritarren sarrerak hazi egin dira.
  • Hiru izar eta gehiagoko hoteletako sarrera kopurua ia aurreko urteko berdina izan da.
  • Hotelen betetze maila handiagoa izan da, bereziki hiru izar eta gehiagokoena.
  • Hoteletako gelen prezioa hazi da.
  • Hotelek gela bakoitzeko atera duten etekina hazi da.
Iturria: EUSTAT. Establezimendu Turistiko Hartzaileen Inkesta (ETHI)

Azken urteko datuek erakusten dute Donostiako hotel-sarrerek %1 inguruko beherakada izan dutela, baina hamarkadako ikuspegian %76 baino gehiago hazi dira, eta hiru izar eta gehiagoko hoteletan hazkundea %90ekoa izan da. Gainturismoa ez da desagertzen ari, egonkortzen eta normalizatzen baizik.

Gainera, Espainiar Estatutik kanpoko atzerritarren sarrerak %120tik gora hazi dira azken hamarkadan, eta azken urtean ere gora egin dute. Balio erantsi handiagoko eskaintza, prezio altuagoak eta kontsumo-ahalmen handiagoko bisitariak lehenetsi dira, hiria gero eta gehiago merkatu-logiken menpeko aktibo bihurtuz. Turista-profila aldatzen ari da, betetze-maila hazten eta gelen prezioek zein errentagarritasunak gora egiten dute; datuek elitizazio-prozesu batean gaudela berresten dute.

Elitizazio horren ondorio dira kontsumo prezioen igoera, merkataritza-eskaintzaren homogeneizazioa, auzoen eraldaketa eta bizilagunen desplazamendu sinboliko eta materiala. Horregatik, bisitari gutxiago izateak ez du turistifikazioaren inpaktua arintzen, are gutxiago “kalitatezko turismoaren” diskurtsoaren bidez eskaintza elitizatzen denean. Aditu askok ohartarazi duten moduan, eliteentzako turismoaren aldeko apustua ez da desazkunde turistikoa, desazkunde faltsua baizik: hazkunde-logikak zalantzan jarri ordez, merkantilizazioa eta segregazio soziala areagotzen dituen estrategia.

Azken batean, 2015etik 2025era bitarteko datuek, eta bereziki azken urteko bilakaerak, erakusten dute turismoaren arazoa ez dela bisitari kopuru hutsaren kontua. Gakoa da nola antolatzen den hiria, norentzat eta zein interesen arabera. Turismoak hiri-dinamika osoa baldintzatzen du eta bizilagunen bizi-baldintzak bigarren mailan geratu dira. Horregatik, gure hirian gainturismoari buruzko eztabaida ezin da elitizazioaren kritikatik bereizi.

Donostiarrei dei egiten diegu manipulazio saiakeren aurrean adi egoteko. Gehiengoa kaltetzen duen turistifikazio prozesuarekin asko aberasten ari den gutxiengoak ez dio bere negozioari uko egin nahi; eta botere handia du hiriko bizimoduan eta iritzi publikoan eragiteko. Antolatu gaitezen bizilagunekin Donostia desazkunde turistikoaren norabidean kokatzeko eta denon artean hiri-eredu bizigarriago bat eraikitzeko.

BiziLagunEkin – Desazkunde turistikoaren aldeko donostiarren plataforma

Marco Santopadre kazetari italiarrak Donostiaren turistifikazioaren aurkako borrokari buruz idatzi duen liburuaren aurkezpena

Urriaren 28an, asteartean, 19:00etan, San Jeronimoko Kriptan, Marco Santopadre kazetari italiarraren La rivolta nella città di plastica liburuaren aurkezpena izango dugu. Bertan, egileak azalduko ditu liburuaren edukiak, Donostiako turistifikazioaren aurkako borrokan sakonduz. Italian eta italieraz argitaratu berri den liburuaren egileak aspalditik du lotura Euskal Herriarekin, bere kazetari lanaren ondorioz, nagusiki.

Liburuak Donostiaren kasuaren bidez aztertzen du nola turistifikazioak hiriaren fisonomia eta identitatea aldatzen dituen, eta Santopadrek Donostia “plastikozko hiri” bilakatu dela adierazten du. Hiri turistiko eta elitistaren eta auzo herrikoien artean dagoen tentsioari buruz hitz egingo digu. Oinarri bezala Donostiako azken urteetako bilakaera, turistifikazioaren aurka diharduten herri-mugimenduen jarduera eta Donostiako bertako herritar eta aktibisten testigantzak baliatu ditu.

  • Solasaldia gaztelaniaz
  • Data: Urriak 28
  • Ordua: 19:00
  • Lekua: San Jeronimoko Kripta

Zatoz eta parte hartu!

DONOSTIAKO HAINBAT GIZARTE TALDEK ETA AUZO ELKARTEK MOBILIZAZIOA DEITU DUTE MANTEOKO BASQUE CULINARY CENTERREN INAUGURAZIOA DELA ETA PROTESTA EGITEKO:

Donostiako hainbat gizarte-taldek eta auzo-elkartek Manteoko Basque Culinary Centerren (BCC-GOe) inaugurazioa dela eta protesta egiteko elkarretaratzea deitu dute, urriak 20 astelehenean, arratsaldeko 6etan, hain zuzen ere operazio urbanistiko horrek ekarri duen espoliazioa eta Donostian sustatzen ari den hiri-eredua errefusatzen dugula ozenki adierazteko.

 SALATZEN DUGU:

Culinary Centerren interes pribatuen alde Manteoko udal lursaila lagatzeak eta parkea ezabatzeak eragin duen lurzoru-ondare publikoaren espoliazioa. Udalak Culinary Centerren erabilera pribaturako 75 urtetarako oparituriko lursailaren balioa (68 Milioi) eta eraikitako 9.500 m2-ko (sabaia) bolumenaren balioa (12.000 euro/m2-ko) kontuan hartuta, finantzaketa publikoaren bidez (24 Milioi) ordaindu den eraikinaren kosteaz gain, osotara 150 milioi euro ingurukoa izan da ondare eta baliabide publikoen kontura egindako espoliazioa. Espoliazio horren ondorioz, gainera, Gros auzoaren inguruan gelditzen zen azalera handiko eremu berde bakarra (13.000 m2 lursail eta zuhaizti) galdu da; aipagarria da gune hori ekipamendu publikoak eta gazteentzako nahiz adinekoentzako zuzkidura-apartamentuak hartzera bideratuta zegoela, duela 15 urtez geroztik indarrean dagoen Donostiako Plan Orokorrean (HAPO) jasota dagoen bezala, nahiz eta iharduketa horiek garatzeko finantzazioa ukatzen jarraitzen duten. Argi dago Basque Culinary Center fundazioa, espoliazio horren onuraduna, zenbait sukaldari aberats ezagunek eta enpresa-babeslek osatutako lobby handi bat bihurtu dela, beren negozio gastronomiko pribatu eta “esklusiboetarako” prebendak eta finantzaketa publikoa lortzeko.

Udal gobernuak auzokideen mobilizazio ugarien aurrean erakutsi duen mespretxua eta herritarren parte-hartze zantzu oro ezabatu duela, Manteoko espazio publikoaren etorkizuna Gros eta Ulia auzoek dituzten beharren azterketa batean oinarrituta erabaki ahal izatea eragotzita. Manteoko Culinary Centerra modu erabat inposatzailean eta bizilagunekin eztabaidatzeari uko eginez ezarri dute, herritarrek aurkeztutako 10.000 sinadura baino gehiagoren aurrean, helegite judizialen eta antolatutako herri-galdeteken emaitzen aurrean entzungorrarena eginez. Harrigarria izan da gero zein azkar egin duten obra, eta aipagarria da inolako gardentasunik gabe ihardun dutela lurzoruan kutsatutako hondakinak egon daitezkeela salatu denean eta eraikuntza-lanek eragin dituzten ingurumen kalteen inguruan –inguruko zuhaitz guztiak suntsitu dira, zarata kutsadura eragin, oinezkoentzako irisgarritasuna galerazi, eta abar. Non geratzen dira marketin-kanpainetako demokrazia parte-hartzailea eta iraunkortasuna?

Finean, herritarren beharrei erantzuten ez dieten hirigintza-proiektuak eta operazioak inposatzen ari direla salatzen dugu. Bere izaera elitista dela eta, Basque Culinary-ren GOe zentroak Gros-Ulia auzo osoan etxebizitzaren prezioa nabarmen igotzea ekarriko du, eta, aldi berean, Donostia “munduko hiriburu gastronomiko handi” bat bihurtzeko asmoak gure hirian nozitzen ditugun turistifikazioa, hiri-espekulazioa, bizitzaren garestitzea eta gentrifikazio-arazoak areagotuko ditu. Era berean, BCC-GOren finantziazio publikoa lehentasunez osasun arlora, hezkuntzara, etxebizitzara, pentsioetara, edota elikadura-subiranotasuna indartzera zuzendu beharko liratekeen baliabideak xurgatuz egin da.

Bestalde, Palestinako herriaren genozidio betean Basque Culinary Centerrek Israelgo hainbat enpresekin milioika euroko harreman zitala mantentzen duela salatzen dugu, Cardumen Capital inbertsio-funtsarekin duen hitzarmenak eta Kinoko, The Kitchen Foodtech Hub eta Anina Culinary Art enpresekin duen lankidetzak erakusten duten bezala.

Hori denagatik, urriaren 20an Manteoko Culinary Centerren aurrean honako lemapean egingo den mobilizazioan parte hartzera dei egiten dizuegu:

EZ DUGU NAHI ETA EZ DUGU BEHAR!
BASQUE SPECULINARY CENTER: ESPOLIAZIOA!