Ia hiru urteko lan, proposamen eta alegazioen ondoren, Udalak apirileko Osoko Bilkuran Terrazetako Ordenantzaren aldaketa bertan behera uztea erabaki zuen, hiriko bizilagunak gehiago ematen ez duen araudi batean harrapatuta utziz.
Eskapismo politikoaren ariketa magistral hau emaitzarik txarrena da. Kalkulu akats bat? Arduradun politikoen gaitasun eza? Kontua da hasierako egoerara itzuli garela.
Mespretxuaren kronologia
2023ko uztailean, gobernu taldeak iragarri zuen denbora zeramala Terrazen Ordenantza aldatzeko lanean. 2024ko urriaren 2an, Parte Zaharrean Bizi Auzo Elkarteak idatzi bat aurkeztu zuen, “Terrazak arautzearen alde, Donostian espazio publikoa eskubide kolektibo gisa zaintzea eskatuz,”. 2025eko apirilaren 8an, Gobernu Batzordeak Ordenantza aldatzeko proiektu berri bat onartu zuen. 2025eko ekainaren 23an proiektua argitaratu zen GAOn, eta 30 eguneko epea eman zen Gobernu Batzordeak onartutako testuari alegazioak aurkezteko. Auzo elkarteek beren alegazioak erregistratu zituzten. 2026ko apirilaren 20an, ia hiru urte geroago, eta zortzi hilabete eta erdiko isilunearen ondoren, Osoko Bilkurako Udal Batzordeak aldaketa bertan behera uztea erabaki zuen.
Hiria muga mugan
Udalarentzat, atzerapen hori hauteskunde-kalkulu hutsa da. Hirian bizi garenontzat, espazio publikoaren pribatizazioaren presiopean amiltzen den hiri baten egunerokotasuna da. Zertarako balio dute “printzipio onek”, gaur egun aplika daitezkeen arau bihurtzen ez badira?
Egungo ordenantzari eustsiz gero, sufritzen jarraituko dugu:
- Espazio publikoaren pribatizazioa: gehiegizko okupazioa, non kalea erabiltzeko eskubide kolektiboa interes komertzialaren mende dagoen. Industria turistikoaren irabazakiak lehenetsiz, espazio publikoen pribatizazioak aurrera jarraitzen du, herritarren behar izanak baztertuz.
- Irisgarritasunik eza: Oraindik ere ez da betetzen irisgarritasun unibertsala; terrazak oztopo fisikoak dira bertako bizilagunentzat eta bertan ibiltzen diren guztientzat.
- Proportziorik eza: Terrazen tamainek eta aforoek aise gainditzen dute lokalen aforoa eta tamaina.
- Zarata eta ordutegiak: Zarata mailak eta ixteko ordutegiak sistematikoki ez dira betetzen, Udalak eraginkortasunik gabekotzat jotzen duen baina aldatzeari uko egiten dion araudi baten pean. Ezin aipatu gabe utzi, egoera horrek bertako bizilagunen osasunean kalte handiak eragiten dituela.
- Saturazioa: Alde Zaharrean 25 biztanleko establezimendu bat dagoenez, auzoa ez da jada bizitzeko leku bat, parke tematiko bat baizik, eta auzotarrak bertatik kanporatzen dituzte. Errealitate hori beste auzo batzuetara zabaltzen ari da oro har.
Udalak darabilen hizkeran, Ostalaritzako Eremu Aseak edo Saturatuak daude, hau da, “gaixo” daude. Eremu horietan, 160 biztanleko establezimendu 1eko ratioa gainditzen da, esaterako, Grosen, Erdialdean, Amaran, Antiguan… Alde Zaharrean egoera larriagoa da, 25 biztanleko establezimendu bat baitu eta errealitate hori beste auzo batzuetara modu orokorrean zabaltzen ari dela ikusten da.
Hutsetik hastea iruzur egitea da
Orain Ordenantza berri bat planteatzean, EAJk eta PSEk eskuliburuko distrakzio maniobra bat aplikatzen dute: Hiria egungo araudiaren pean jarraitzera kondenatzen da, nahiz eta Udalak berak 2024an onartu zuen “zuzendua eta hobetua” izan behar zuela. Legealdia agortzen ari da eta 2027ko maiatzeko hauteskundeak direla medio, teknikoki ezinezkoa da araudi berri bat data hori baino lehen argitaratzea
Hauteskundeen trikimailua: ezer ez egiteko aitzakia
Orain “ordenantza berri bat”planteatzearen aitzakia legegintzaldia agortzeko distrakzio maniobra bat da, Alkateak eta, ziurrenik etorkizuneko hautagaia izango denak, bere hauteskunde kanpaina itsustu dezakeen gai gatazkatsu honi ihes egiteko .
Oso ondo dakite, hemendik 2027ko maiatzera, ez dela denborarik izango ezer onartzeko. EAJk eta PSEk erabaki dute arazoa hiriko hurrengo gobernuak hartu beharko duela bere gain, eta airean utzi dute gobernatuko duten etorkizuneko zinegotziek ordenantza berri oso baten beharra ikusiko ote duten, egungo arduradunek izan dituzten printzipio berberak defendatuz.
Udalak nahikoa denbora izan du egoera hori konpontzeko. Gaur egun herritarrak babestuko dituen eta espazio publikoaren pribatizazioa arbuiatuko duen Ordenantzarik ez badugu, erabateko ausardia eta borondate politiko faltagatik da.
Donostiak ez du hitz on gehiagoren beharrik.
Donostiako Udalak erabaki du urteetan defendatu dugun espazio publikoaren aldeko eskubide kolektibo horrek itxaron dezakeela. Nahiago izan dute lozorro burokratikoa, beharrezko erregulazio bati aurre egin baino. Aitzitik, eskatzen duguna da Udalak hiriko auzoen degradazioaren beharrezko konplizea izateari uztea.
Premiazko eskaerak udalari
Horregatik guztiagatik, Juan Marrero Vizcaino Hiri Proiektuen eta Espazio Publikoaren zinegotzi ordezkariarekin bilera bat egitea eskatu dugu. Batetik, aurkeztutako alegazioak ezagutzeko, eta bestetik, ostalaritzak espazio publikoa okupatzeko eta erabiltzeko idatziko den araudi berriaren erabakietan elkarteen parte hartzea eskatzeko eta, azkenik, horren izapidetzea eta onarpena azkartzeko modua ikusteko.
Bestalde, Segurtasuneko zinegotzi ordezkariarekin eta UCOMeko arduradunarekin biltzea ere eskatu dugu, indarrean dagoen araudia bete dadila eskatzeko.
Bestalde, Segurtasuneko, Suhiltzaileetako eta Babes Zibileko zinegotzi ordezkari Martin Ibabe Eceizarekin eta Udal Ordenantzen Kontrolerako Unitateko (UCOM) Ofizialorde Agintariarekin biltzea ere eskatu dugu, ostalaritzarako erabilera publikoko lurzoruaren okupazioak arautzen duen egungo Ordenantza betetzen dela ziurtatzeko eta dauden prebentzio baliabideak, bitartekoak, beharrak eta jarduketak ezagutzeko.
Ez denbora gehiago alferrik galdu.
Donostia, 2026ko ekainaren 16a
- Altza XXI Auzo Elkartea
- Amara Berri Auzo Elkartea
- Auzoa Eginez Groseko Auzo Elkartea
- Begiris Elkartea
- Bizilagunekin desazkunde turistikoaren aldeko plataforma
- Egia Bizirik
- Eguzki Talde Ekologista
- Ekologistak Martxan
- Erdian Bizi
- Intxaurrondo Zaharreko Bizilagunen Elkartea (IZBE)
- Lantxabe Aieteko Auzo Elkartea
- Manteo Bizirik
- Morlanstarrak Auzo Elkartea
- Oleta Auzo Elkartea
- Parte Zaharrean Bizi